Leden van Groei&Bloei gooien geen planten weg, maar maken anderen daar blij mee! Soms heb je planten in je tuin die wat enthousiaster groeien dan de planning is. Of je wilt een gedeelte van je tuin opnieuw inrichten en sommige planten passen niet meer in het nieuwe plaatje. Dus heb je planten over. En natuurlijk oogsten we ook volop zaden van bijzondere planten.

Ieder jaar organiseert Groei&Bloei Deurne/Venray daarom in april en oktober een plantenruil en zadenruil. De planten die je over hebt, kun je daar (gratis) aanbieden aan andere Groei&Bloei-leden en natuurlijk kun je zelf andere planten meenemen. En de zaden die je geoogst hebt kun je daar uitdelen. Een perfecte manier om anderen blij te maken met jouw planten en bijzondere zaden. En zelf verrassende ontdekkingen te doen.

Op zaterdag 11 april 2026 is er opnieuw een plantenruil en zadenruil.

We willen jullie graag aansporen om meer zaden met elkaar te ruilen.

En dan is het nu de tijd om te verzamelen. Zaden van vaste planten en vooral eenjarigen kunnen goed verzameld worden.

Stap 1: Voorbereiding

Niet alle bloemen wegknippen. Kies een gezonde, niet door ziektes of schimmels aangetaste plant. Markeer de gewenste plant en laat de bloemen hiervan zitten, ook als ze verdorren.

Stap 2: Zaad herkennen

Sommige zaden zijn amper groter dan een zandkorrel, andere, zoals bonen, zijn vele malen groter. Voor allemaal geldt dat ze op de plek komen van de bloem, of net eronder.

Stap 3: Oogsten

Voor vrijwel alle zaden geldt dat ze helemaal rijp en droog geoogst moeten worden. Omdat planten op verschillende manieren zaad maken, oogst je op de manier die bij de plant past.

Bij bijvoorbeeld lupine en stokrozen haal je de rijpe zaaddozen van onder aan de stengel eerst van de plant en laat je de hogere, niet rijpe zaaddozen zitten.

Bij veel andere soorten, als leeuwenbekje, cosmos, korenbloem, klaproos en goudsbloem, kun je de hele bloemstengel afknippen. Doe ze in een ruime emmer of pot en de zaadjes die afvallen komen onderin de pot terecht. Je kunt ook een papieren zak om de zaaddozen binden en de plant op de kop verder te drogen hangen.

Er zijn soorten die hun zaad zo makkelijk loslaten, dat je het beste in de tuin kunt oogsten. Houd een paraplu op de kop onder de plant en tik zachtjes tegen de stengels. Het zaad komt in de paraplu terecht.

Stap 4: Drogen

Om zaad te kunnen bewaren tot je het volgend jaar gaat gebruiken, is nadrogen heel belangrijk. Spreid de zaden uit op een krant/keukenpapier en leg ze in een open bakje of op een dienblad. Merk de zaden direct met een label met de plantennaam. Leg dit op een droge, niet te warme plek uit de zon in huis. Droog liever te lang dan te kort.

Stap 5: Schonen

Het gedroogde zaad maak je eerst zo goed mogelijk schoon. Schoon zaad is makkelijker te herkennen en beter precies te zaaien, en neemt minder ruimte in. Zeef het zaad (bijvoorbeeld door een theezeefje) om de zaadhulzen en kleine plantenresten kwijt te raken.

Stap 6: Bewaren

Als het zaad schoon is, verpak je het in een zakje (koffiefilter bv) waar je de naam van de plant op vermeldt. Bewaar de volle zaadzakjes vervolgens droog, donker en koel. De allerbeste plek voor zaad is een Tupperware bak in de groentelade van de koelkast. Hierin kan zaad jarenlang kiemkrachtig blijven.